— Ale po co pani w ogóle to zasadziła? — zapytał arborysta, oglądając mojego srebrnego klona. Drzewo wyglądało idealnie — duże, piękne, przez dziesięć lat urosło do drugiego piętra. Problem leżał pod ziemią. Korzenie zdążyły już podnieść płyty chodnikowe, zdeformować trawnik i zbliżają się do fundamentów domu. Rachunek za usunięcie i naprawę nawierzchni — 800 euro. A to było tylko pierwsze drzewo z sześciu, które posadziłam według tej samej logiki: im szybciej rośnie, tym lepiej.
Przez dziesięć lat zapłaciłam arborystom, ekipom remontowym i służbom miejskim ponad 3000 euro. A wszystko przez drzewa, które miały mi "oszczędzić czas". Dziś wiem, że szybko rosnące drzewa to pułapka, która kosztuje fortunę i nerwy.
Dlaczego szybki wzrost oznacza szybkie szkody
Gdy drzewo przyrasta w ciągu roku o metr lub więcej, jego drewno nie nadąża z umocnieniem. Pierwszy rok jest zazwyczaj idealny — drzewo jest duże, zielone, daje cień. Potem zaczynają się problemy.
Gałęzie łamią się bez ostrzeżenia
Podczas burzy, silniejszego wiatru, a czasem nawet podczas opadów mokrego śniegu. Mój hybrydowy topol stracił zimą trzy duże gałęzie – jedna spadła na płot sąsiada, niszcząc go.
Korzenie wychodzą na powierzchnię
Szybko rosnące drzewa nie tracą energii na wypuszczanie korzeni w głąb ziemi. Rozejdą się na boki, podnoszą płyty chodnikowe, wnikają w kanalizację. Korzenie jednego wierzby mogą sięgnąć domu oddalonego o piętnaście metrów.
Sześć drzew, których nigdy więcej nie posadzę
Kiedyś uważałam, że im wyższe drzewo, tym lepiej. Dziś wiem, że to błąd. Oto gatunki, których unikam:
- Srebrny klon: Piękne liście, ale agresywne i płytko korzeniące się. Drewno jest słabe, gałęzie łamią się przy każdej wichurze.
- Topola hybrydowa: Rośnie fantastycznie szybko, ale żyje tylko około 20 lat. Potem trzeba ją wyciąć i sadzić od nowa.
- Wierzby: Romantyczne i piękne, dopóki nie wymagają corocznego przycinania i dopóki ich korzenie nie zaczną wnikać w kanalizację.
- Osika: Wąski, wysoki pień, który podczas burzy ugina się jak słomka. Często łamie się w połowie.
- Robinia akacjowa: Pięknie kwitnie, ale rozrasta się przez podziemne pędy. Wyrwiesz jeden – w przyszłym roku będziesz mieć dziesięć nowych.
- Lipa drobnolistna z odmian szybko rosnących: Czasami sprzedawana jako „szybko rosnąca lipa”, ale jakość drewna nie dorównuje prawdziwej lipie.
Co arborysta doradził zamiast nich?
„Jeśli chce pani drzewa, które będzie rosło razem z pani wnukami, niech pani posadzi dąb” – powiedział. „Jeśli nie ma pani tyle czasu, zrezygnowała bym z wyboru gatunków o ekstremalnym tempie wzrostu. Proszę wybrać zwykłą lipę lub klon. Będą rosły wolniej, ale nie zrujnują pani podwórka.”
Wyliczył drzewa, które są warte czekania:
- Dęby
- Głogi
- Klon zwyczajny
- Małe ozdobne jabłonie
Wszystkie te gatunki korzenią się głęboko, mają mocne drewno, a ich gałęzie nie łamią się od pierwszego lepszego wiatru. Tak, pierwsze pięć lat mogą wyglądać niepozornie. Ale po dwudziestu latach będzie pani miała drzewo, które daje cień i nie niszczy zaparkowanych samochodów.
Czego nauczyła mnie najdroższa lekcja
Teraz, gdy ktoś cieszy się z posadzenia „szybko rosnącego” drzewa, tylko się uśmiecham. Za dziesięć lat prawdopodobnie też będzie miał(a) swój własny, kosztowny zwrot z inwestycji. Szybkie drzewo to szybki problem. Te trzy tysiące euro mogłyby być pięknym dębem, który stałby jeszcze przez sto lat.
Czasami wolniej naprawdę oznacza taniej.
